Pushimi i lehonisë në Shqipëri 2026: sa zgjat, sa paguhet nga ISSH dhe pushimi i atësisë
Në Shqipëri pushimi i lehonisë zgjat 365 ditë (390 për binjakë) dhe e paguan ISSH-ja: 80% e pagës mesatare neto para lindjes dhe 150 ditë pas saj, pastaj 50%, me kusht 12 muaj sigurim. Babai ka 3 ditë pushim të paguar në lindje.
Në Shqipëri, pushimi i lehonisë (në ligj: periudha e përfitimit për barrëlindje) zgjat 365 ditë kalendarike, nga të cilat të paktën 35 ditë para lindjes dhe 63 ditë pas saj. E paguan ISSH-ja, jo punëdhënësi: 80% e pagës mesatare ditore neto për periudhën para lindjes dhe 150 ditët e para pas lindjes, pastaj 50% për pjesën që mbetet, me kusht që nëna të ketë 12 muaj sigurim.
Këto rregulla vijnë nga dy ligje që duhen lexuar bashkë: Kodi i Punës (ligji nr. 7961/1995, nenet 104–107) thotë kur gruaja nuk mund të punojë dhe si mbrohet vendi i saj i punës, ndërsa ligji nr. 7703/1993 "Për sigurimet shoqërore" (nenet 26–29) thotë sa paguhet dhe kush e paguan. Më poshtë janë të dyja, sipas teksteve zyrtare të përditësuara.
Ky artikull ka të bëjë vetëm me Shqipërinë. Në Kosovë pushimi i lehonisë ka rregulla krejt të tjera (12 muaj, me pjesë të paguar nga punëdhënësi). Për Kosovën lexoni pushimi i lehonisë në Kosovë.
Sa zgjat pushimi i lehonisë në Shqipëri?
365 ditë kalendarike për një fëmijë dhe 390 ditë për binjakë ose më shumë fëmijë (ligji 7703, neni 27, pika 2). Brenda kësaj periudhe ka dy pjesë të detyrueshme:
| Një fëmijë | Më shumë se një fëmijë | |
|---|---|---|
| Periudha gjithsej e përfitimit | 365 ditë | 390 ditë |
| Minimumi para lindjes | 35 ditë | 60 ditë |
| Minimumi pas lindjes | 63 ditë | 63 ditë |
Kodi i Punës e thotë të njëjtën gjë nga ana e punës: ndalohet puna për gratë shtatzëna 35 ditë para lindjes dhe 63 ditë pas lindjes, ose 60 ditë para lindjes kur gruaja pret më shumë se një fëmijë (neni 104, pika 1). Këto 98 ditë (ose 123 ditë për binjakë) nuk janë zgjedhje: gjatë tyre gruaja nuk punon.
Pas 63 ditëve të para pas lindjes, gruaja vendos vetë nëse kthehet në punë apo vazhdon të marrë pagesën nga sigurimet shoqërore deri në fund të periudhës (Kodi i Punës, neni 105, pika 2).
Sa paguhet raporti i barrëlisë?
Pagesa llogaritet nga mesatarja ditore e bazës së vlerësuar neto të 12 muajve të fundit (ligji 7703, neni 27, pika 3):
| Periudha | Sa paguhet |
|---|---|
| Para lindjes (të paktën 35 ditë) | 80% |
| 150 ditët e para pas lindjes | 80% |
| Pjesa tjetër deri në 365 ditë | 50% |
"Baza neto" janë pagat mbi të cilat janë paguar kontributet, pasi zbriten tatimi mbi të ardhurat dhe kontributet e sigurimeve shoqërore, shëndetësore dhe suplementare që mbahen nga paga e punonjëses (ligji 7703, neni 59, pika 2). Pra përqindjet llogariten mbi pagën neto të deklaruar, jo mbi pagën bruto.
Shembull: si ndahen 365 ditët?
Nëse nëna e fillon pushimin saktësisht 35 ditë para lindjes:
- 35 ditë para lindjes + 150 ditë pas lindjes = 185 ditë me 80%
- 365 − 185 = 180 ditë me 50%
Nëse e fillon më herët, të themi 50 ditë para lindjes, pjesa me 80% bëhet 200 ditë (50 + 150) dhe pjesa me 50% bëhet 165 ditë, sepse periudha gjithsej mbetet 365 ditë.
Për ilustrim: me një pagë neto mesatare prej 60 000 lekësh në muaj, 80% del rreth 48 000 lekë në muaj dhe 50% rreth 30 000 lekë. Shuma e saktë llogaritet nga ISSH-ja mbi mesataren ditore.
Cilat janë kushtet për të marrë pagesën nga ISSH?
Kushti kryesor është 12 muaj periudhë sigurimi për çdo rast përfitimi (ligji 7703, neni 27, pika 1). Ka një përjashtim: kur lindja e radhës ndodh brenda 24 muajve nga lindja e fëmijës së mëparshëm, kushti i 12 muajve nuk kërkohet.
Sipas faqes zyrtare të ISSH-së për barrëlindjen, dokumentet që duhen janë:
- raportet mjekësore elektronike të barrëlindjes;
- dokumenti i identifikimit;
- certifikata origjinale e lindjes së fëmijës;
- për birësimin, dokumenti i birësimit.
Aplikimi bëhet online përmes e-Albania, dhe dokumentet origjinale dërgohen në Drejtorinë Rajonale të Sigurimeve Shoqërore ku ushtron aktivitetin biznesi.
Për gratë e vetëpunësuara në bujqësi pagesa caktohet me vendim të Këshillit të Ministrave (neni 27, pika 4; ISSH përmend VKM nr. 77/2015).
A ka pushim atësie në Shqipëri?
Po, por është i shkurtër. Babai ka tri të drejta kryesore:
| E drejta | Sa zgjat | Pagesa | Baza ligjore |
|---|---|---|---|
| Pushim në lindjen e fëmijës | 3 ditë | E paguar | Kodi i Punës, neni 96, pika 3 |
| Leje për kujdesin ndaj fëmijës pas 63 ditëve | Pjesa e mbetur e periudhës | Nga sigurimet shoqërore | Ligji 7703, neni 27, pika 7 |
| Leje prindërore | Jo më pak se 4 muaj, deri sa fëmija mbush 6 vjeç | E papaguar | Kodi i Punës, neni 132/1 |
Leja e kujdesit pas 63 ditëve i takon babait (ose birësuesit) të siguruar vetëm nëse nëna nuk e ushtron këtë të drejtë ose nuk i plotëson kushtet. Pra 63 ditët e para pas lindjes mbeten gjithmonë të nënës.
Leja prindërore e papaguar është e drejtë individuale e secilit prind që ka më shumë se një vit pune të pandërprerë te i njëjti punëdhënës. Mund të merret e ndarë, por jo më pak se një javë në vit, dhe punëdhënësi duhet të njoftohet me shkrim të paktën dy javë përpara (neni 132/1).
Çfarë të drejtash ka nëna kur kthehet në punë?
- Ushqyerja e fëmijës. Nëse kthehet pas 63 ditëve, deri sa fëmija të mbushë 1 vjeç ajo zgjedh, në marrëveshje me punëdhënësin, ose një pushim të paguar 2-orësh brenda orarit, ose orar 2 orë më të shkurtër me të njëjtën pagë (neni 105, pika 3).
- I njëjti vend pune. Pas lejes së lindjes ka të drejtë të kthehet në vendin e saj ose në një vend të barasvlershëm, me kushte jo më pak të favorshme (neni 105, pika 4).
- Pa orë shtesë dhe kufizime për natën. Kodi ndalon orët shtesë për gratë shtatzëna dhe pas lindjes, derisa fëmija të mbushë 1 vjeç (neni 90, pika 3/1), dhe punën e natës deri në 1 vjeç të fëmijës kur raporti mjekësor e vërteton si të dëmshme (neni 108).
- Fëmija i sëmurë. Prindi me fëmijë deri në 3 vjeç ka deri në 15 ditë pushim të paguar kur fëmija është i sëmurë, me raport mjekësor (neni 132).
Çfarë duhet të dijë punëdhënësi?
- Ju nuk e paguani lehoninë. Të ardhurat gjatë lejes së lindjes përcaktohen nga ligji i sigurimeve shoqërore (Kodi i Punës, neni 105, pika 1) dhe paguhen nga ISSH-ja.
- Nuk mund ta largoni nga puna. Zgjidhja e kontratës e njoftuar nga punëdhënësi gjatë periudhës që punonjësja përfiton nga sigurimet shoqërore për lindje është e pavlefshme (neni 107, pika 1). Nëse njoftimi ishte dhënë më parë, afati pezullohet gjatë periudhës së mbrojtjes.
- Barra e provës është tek ju. Nëse largoni një grua shtatzënë ose të kthyer pas lindjes, ju duhet të provoni që shkaku nuk ishte shtatzënia ose lindja (neni 105/a, pika 2).
- Testet e shtatzënisë para punësimit janë të ndaluara, me përjashtim të punëve që mund ta dëmtojnë shtatzëninë (neni 105/a, pika 1).
- Planifikoni zëvendësimin. Mungesa minimale është 98 ditë, por nëna ka të drejtë të qëndrojë deri në 365 ditë. Pyesni punonjësen herët për datën e kthimit.
Për ekipet e vogla, një mungesë kaq e gjatë ndihet në çdo kalendar. Në Absenca lehonia mund të shënohet si lloj pushimi më vete, që të gjithë ta shohin në kalendarin e ekipit kush mungon dhe deri kur, pa e përzier me pushimin vjetor. Plani Free është falas për deri në 10 persona.
Pyetje të shpeshta
Sa ditë para lindjes mund të dal me raport barrëlindjeje?
Minimumi ligjor është 35 ditë para lindjes (60 për më shumë se një fëmijë). Ligji dhe ISSH-ja përcaktojnë vetëm minimumin; sa më herët ta filloni, aq më e gjatë bëhet pjesa e paguar me 80%, por periudha gjithsej mbetet 365 ditë.
A paguhet pushimi i lehonisë nëse kam më pak se 12 muaj kontribute?
Jo, kushti është 12 muaj periudhë sigurimi. Përjashtim është lindja që ndodh brenda 24 muajve nga lindja e fëmijës së mëparshëm.
A merret edhe shpërblim për lindjen e fëmijës?
Po. Përveç pagesës mujore, njëri prind i siguruar merr një herë shpërblimin për lindje, të barabartë me 50% të pagës minimale mujore, me kusht që njëri prej prindërve të ketë kontribuar një vit para lindjes. Nëna ka përparësi nëse është e siguruar (ligji 7703, neni 29).
Sa zgjat leja nëse birësoj një fëmijë?
Nëna që birëson një fëmijë deri në 1 vjeç, me të paktën 12 muaj sigurim, ka leje që fillon ditën e birësimit (jo para ditës së 63-të të lindjes) dhe zgjat jo më shumë se 330 ditë nga dita e lindjes së fëmijës, me minimum 28 ditë (ligji 7703, neni 27, pika 5).
Mund ta ndajmë pushimin e lehonisë me babain?
Vetëm pas 63 ditëve të para, dhe vetëm nëse nëna nuk e përdor të drejtën ose nuk plotëson kushtet. Përndryshe babai ka 3 ditët e paguara në lindje dhe lejen prindërore të papaguar.
Ky artikull është udhëzim i përgjithshëm, i kontrolluar sipas teksteve të ligjeve në tetor 2026. Rregullat mund të ndryshojnë; kontrolloni gjithmonë burimet zyrtare: ligji nr. 7703/1993 te ISSH, faqja e ISSH për barrëlindjen, Kodi i Punës i përditësuar dhe qbz.gov.al.