Pushimi vjetor me kontratë të përkohshme në Kosovë: punëtorët sezonalë dhe festat

Po. Në Kosovë, punëtori me kontratë me afat të caktuar (edhe ai sezonal) ka të drejtë për pushim vjetor të paguar në përpjesëtim me muajt e punës: së paku 1.5 ditë për çdo muaj kalendarik nëse nuk ka mbushur 6 muaj punë, ndërsa ditët e pashfrytëzuara i paguhen me para kur i skadon kontrata. Përjashtim i vetëm është kontrata "për punë dhe detyra specifike" (deri në 120 ditë në vit): ky punëtor sipas ligjit nuk ka të drejtë në pushim vjetor.

Më poshtë janë nenet e Ligjit Nr. 03/L-212 të Punës që e rregullojnë këtë, me shembuj për kontrata 3, 4, 6 dhe 9 mujore (gjendja sipas tekstit në Gazetën Zyrtare, tetor 2026).

Çfarë llojesh kontratash parasheh Ligji i Punës?

Neni 10, paragrafi 2, njeh tri lloje kontratash pune:

Lloji i kontratës	Kufiri në ligj	Pushim vjetor?
Me afat të pacaktuar	–	Po, së paku 4 javë në vit
Me afat të caktuar	Jo më shumë se 10 vite (neni 10.4)	Po, si çdo i punësuar (neni 10.7)
Për punë dhe detyra specifike	Jo më shumë se 120 ditë brenda një viti (neni 10.6)	Jo (neni 10.8)

Dy rregulla të rëndësishme:

• Kontrata që nuk thotë asgjë për kohëzgjatjen konsiderohet kontratë me afat të pacaktuar (neni 10.3).
• Punëtori me afat të caktuar ose me detyrë specifike "i ka të gjitha të drejtat dhe detyrimet e parapara me këtë ligj", përveç nëse ligji parasheh ndryshe (neni 10.7). Për detyrën specifike, ligji e parasheh ndryshe: nuk i takon pushimi vjetor (neni 10.8).

Ligji nuk ka nen të veçantë për "punëtorin sezonal". Punët stinore përmenden vetëm te pushimi ditor (neni 30.2). Prandaj e drejta e punëtorit sezonal varet nga lloji i kontratës që ka nënshkruar: me afat të caktuar apo për detyrë specifike. Para se të nënshkruani, shikoni çfarë shkruan në kontratë.

Sa ditë pushim vjetor ka punëtori me kontratë të përkohshme?

Rregulli bazë (neni 32.1): çdo i punësuar ka të drejtë për pushim vjetor të paguar "së paku katër (4) javë" në vit kalendarik, me orar të plotë ose të shkurtuar. Në praktikë, me javë pune 5-ditore kjo zakonisht llogaritet 20 ditë pune. Shiko edhe sa ditë pushim vjetor ka në Kosovë.

Për kontratat e shkurtra vlejnë dy nene:

• Neni 35.1: kush punësohet për herë të parë fiton të drejtën e shfrytëzimit të pushimit vjetor pas 6 muajsh punë të pandërprerë, në përpjesëtim me muajt e punuar.
• Neni 36.1: i punësuari ka të drejtë për "së paku një ditë e gjysmë (1.5) të pushimit, për çdo muaj kalendarik të kaluar në punë" nëse (1.1) në vitin e parë të punës nuk ka mbushur 6 muaj punë të pandërprerë, ose (1.2) nuk e ka fituar të drejtën e pushimit vjetor në atë vit sepse i ka përfunduar marrëdhënia e punës.

Rasti 1.2 është pikërisht ai i kontratës sezonale që mbaron para 6 muajve.

Shembuj: pushimi vjetor për kontratë 3, 4, 6 dhe 9 mujore

Shembujt supozojnë javë pune 5-ditore dhe punësim të ri. Kontrata kolektive ose ajo individuale mund të japë më shumë, kurrë më pak.

Kontrata	Si llogaritet	Minimumi
3 muaj (qershor–gusht)	3 × 1.5 ditë (neni 36)	4.5 ditë
4 muaj (maj–gusht)	4 × 1.5 ditë (neni 36)	6 ditë
6 muaj	20 ditë × 6/12 (neni 35, përpjesëtim)	10 ditë
9 muaj	20 ditë × 9/12 (neni 35, përpjesëtim)	15 ditë

Për kontratën 6 mujore ligji nuk e thotë me shifër se si llogaritet përpjesëtimi. Llogaritja 20 × 6/12 është leximi më i zakonshëm. Nëse do të aplikohej vetëm 1.5 ditë në muaj, do të dilnin 9 ditë, pra më pak se përpjesëtimi i 4 javëve. Si rrumbullakohet gjysma e ditës (4.5) ligji nuk e thotë; vendoseni në kontratë ose në aktin e brendshëm. Për orarin e shkurtuar, shiko pushimin vjetor me kohë të pjesshme.

A paguhet pushimi i pashfrytëzuar kur mbaron kontrata?

Po. Ditët e pashfrytëzuara të pushimit vjetor "nuk mund të kompensohen me para", përveç kur i punësuarit i skadon marrëdhënia e punës (neni 32.5). Kontrata me afat të caktuar përfundon me ligj "me skadimin e kohëzgjatjes së kontratës" (neni 67.1.3). Pra, kur mbaron sezoni, ditët e pashfrytëzuara paguhen.

Ligji nuk jep formulë të veçantë për pagesën në skadim të kontratës. Për pushimin që mbetet i pashfrytëzuar me fajin e punëdhënësit, neni 38.3 thotë se shuma caktohet sipas ditëve të pashfrytëzuara dhe të ardhurave të të punësuarit në muajin kur kompensohet. Kjo metodë përdoret zakonisht edhe në fund të kontratës.

Shembull ilustrues: paga bruto 600 € në muaj, 22 ditë pune në muajin e pagesës, 4.5 ditë të pashfrytëzuara. Paga ditore është 600 / 22 = 27.27 €, kështu kompensimi është 4.5 × 27.27 = 122.73 € bruto. Metoda e saktë e ditës mund të përcaktohet në kontratën kolektive. Më shumë për pagesën në largim ka te kompensimi i pushimit vjetor në largim nga puna (për Shqipërinë, si krahasim).

Neni 38.1 thotë që i punësuarit nuk mund t'i mohohet pushimi vjetor. Neni 35.3 shton se as vetë punëtori nuk mund të heqë dorë nga kjo e drejtë.

Si llogariten festat zyrtare për punëtorin sezonal?

• Festa nuk hahet nga pushimi: festat zyrtare që bien në ditë pune "nuk llogariten ditë të pushimit vjetor" (neni 34.1).
• Festa pa punë paguhet: i punësuari merr kompensim page gjatë ditëve të festave në të cilat nuk punohet (neni 58.1.1).
• Puna në festë paguhet më shumë: shtesa është 50 % në orë (neni 56.2.4). Punëtori mund të kërkojë ditë pushimi në vend të shtesës (neni 56.4), dhe shtesat për fundjavë, festë e ditë pushimi nuk mblidhen bashkë (neni 56.3).

Kjo vlen sidomos në turizëm dhe tregti gjatë verës dhe fundvitit. Detajet janë te puna në ditë feste në Kosovë.

Çfarë ndodh kur kontrata sezonale përsëritet çdo vit?

• Ndërprerja deri në 45 ditë pune nuk llogaritet: sipas nenit 12.2, kur punëtori rikthehet brenda kësaj periudhe, punësimi nuk konsiderohet i ndërprerë.
• Njoftimi për mosvazhdim: punëdhënësi që nuk e vazhdon kontratën me afat të caktuar duhet ta njoftojë punëtorin së paku 30 ditë para skadimit. Nëse nuk e bën, punëtori përfiton 30 ditë kalendarike shtesë me pagë të plotë (neni 71.2).
• Kufiri 10-vjeçar: kontrata me afat të caktuar që vazhdohet përtej 10 viteve konsiderohet kontratë me afat të pacaktuar (neni 10.5).

Për punëdhënësit: si ta mbani evidencën pa gabime

Me kontrata që fillojnë e mbarojnë në muaj të ndryshëm, pjesa e vështirë është të dish sa ditë i takojnë secilit dhe sa i ka marrë deri në ditën e fundit. Absenca e llogarit akumulimin e pushimit për çdo punonjës, e mban pushimin në ditë ose gjysmë dite, dhe zbaton festat zyrtare të secilës zyrë. Plani falas mbulon deri në 10 persona, pa afat përfundimi dhe pa kartelë krediti. Absenca nuk e llogarit pagën. Kompensimin në fund të kontratës e bën kontabiliteti juaj.

Pyetje të shpeshta

Kam kontratë 3 mujore për sezonin e verës. A kam të drejtë për pushim? Po, nëse kontrata është me afat të caktuar: së paku 1.5 ditë për çdo muaj, pra 4.5 ditë. Nëse nuk i shfrytëzoni, ju paguhen kur mbaron kontrata.

Pse punëdhënësi thotë që nuk më takon pushim? Nëse keni kontratë "për punë dhe detyra specifike" (deri në 120 ditë në vit), neni 10.8 thotë se nuk ju takon pushim vjetor. Shikoni çfarë lloji kontrate keni nënshkruar.

A mund ta marr pushimin para se të mbush 6 muaj? Neni 35 e lidh shfrytëzimin e plotë me 6 muajt e punës. Për kontratat më të shkurtra vlen neni 36, me 1.5 ditë për muaj. Si e merrni pushimin në praktikë, me marrëveshje ose në fund të kontratës, e vendos punëdhënësi me ju.

A ma zbresin festën nga ditët e pushimit vjetor? Jo. Festat zyrtare në ditë pune nuk llogariten si ditë pushimi vjetor (neni 34.1).

Me kontratë 6 mujore, sa ditë pushim kam? Sipas përpjesëtimit të 4 javëve, rreth 10 ditë pune (me javë 5-ditore). Kontrata kolektive ose ajo individuale mund të japë më shumë.

Rregullat mund të ndryshojnë; kontrolloni gjithmonë tekstin zyrtar të Ligjit të Punës në Gazetën Zyrtare.